TS 13805 Ocak 2018 Motorlu Taşıtlar Test Merkezleri Kuralları

fren pedalı neden sertleşir
Fren Pedalı Neden Sertleşir?
11 Ocak 2017
dyno test raporu
Oto Ekspertiz Raporunda Nelere Bakılır ve Oto Ekspertiz Raporu Örneği
17 Ekim 2018
tse 13805 ocak 2018 ekspertiz kuralları

Ts 13805 Ekspertiz Merkezleri Test Merkezleri kuralları, bu standart, karayolu motorlu taşıtlar için ekspertiz/taşıt test merkezlerinin; yapısal özellik, işletmecilik,
çalışanlarının özellikleri, teknik donanım ve güvenlik ile ilgili kuralları kapsar.
Kayda ait not 1 Bu standart metninde bundan sonra ‘‘karayolu motorlu taşıtları test merkezleri” ifadesi yerine “iş
yeri” ve “karayolu motorlu taşıtları/araçları” yerine ise “taşıt” ifadesi kullanılmıştır.

Bağlayıcı atıflar
Bu standartta diğer standart ve/veya dokümanlara atıf yapılmaktadır. Bu atıflar metin içerisinde uygun
yerlerde belirtilmiş ve aşağıda liste halinde verilmiştir. Tarihli atıflarda, yalnızca alıntı yapılan baskı
geçerlidir. Tarihli olmayan dokümanlar için, atıf yapılan dokümanın (tüm tadiller dâhil) son baskısı
geçerlidir.
TS No Türkçe Adı İngilizce Adı
TS 4156 Yangın Önleme – Umumi Yerlerde –
Gruplandırma, Ekipman ve Sistemler – İlgili
Genel Kurallar

TS 12464-1 Işık ve aydınlatma – Çalışma yerlerinin
aydınlatılması – Bölüm 1: Kapalı çalışma
alanları

3 Terimler ve tanımlar
3.1
Taşıt test işlemi
karayolu motorlu taşıtları için ekspertiz/ taşıt test merkezlerinin taşıt sınıfına göre, motor, vites kutusu,
aktarma organları, fren sistemi, süspansiyon sistemi, elektrik ve elektronik sistemler, yardımcı sistemler
(aksesuarlar), ilâve sistemler (tadilatlar) gövde (şasi, kaporta ve boya) vb. konularda yapılan genel ve
gerekli kontrol hizmetleri
3.2
taşıt test merkezleri
karayolu motorlu taşıtlarının test hizmetlerini yapabilmek için gerekli olan makina, takım, teçhizat cihaz
vb. bulunduran; bünyesinde çalışan personelin eğitimini sağlayan ve bu hizmetlerin tamamının
yapılmasından sorumlu olan gerçek veya tüzel kişiler tarafından kurulan tesis
3.3
test hizmeti
karayolu motorlu taşıtlarının kontrol hizmeti ve bu hizmete ait sistemli verilerin oluşturulması ile bu
verilerin değerlendirilmesi vb. hizmetlerin tamamı
3.4
taşıt test merkezi alanı
iş alanı ve idari hizmet alanı olmak üzere iki kısımdan oluşur.

TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.

TS 13805:2018 TÜRK STANDARDI

3.4.1
iş alanı
karayolu motorlu taşıtlarının kontrol hizmetlerinin verildiği, gerekli makina, takım, teçhizat ile cihazların
yer aldığı kapalı alan.
3.4.2
idari hizmet alanı
idari büro, müşteri kabul yeri, müşteri bekleme bölümü gibi idari hizmet birimleri ile çalışanların
kıyafetlerini değiştirebildikleri, dinlenme ve yemek yedikleri yer ile WC – duş/lavabo vb. ihtiyaçların
karşılandığı kapalı alan.

TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.

Taşıt kategorileri
iş yerinde hizmet verilecek taşıtlar, yapı ve özelliklerine göre aşağıda belirtilen şekilde sınıflara ayrılır:
G Kategorisi: Arazi tipi araçlar.
L Kategorisi: İki veya üç tekerlekli motorlu araçlar ile dört tekerlekli motosikletlerdir.
M Kategorisi: En az dört tekerlekli ve yolcu taşımasında kullanılan motorlu taşıtlardır.
M1 Sınıfı: Yolcu taşımasında kullanılan ve sürücü dâhil en fazla 9 oturma yeri olan motorlu taşıttır.
M2 Sınıfı: Yolcu taşımasında kullanılan, sürücü dâhil 9’dan fazla oturma yeri olan ve azami ağırlığı 5 tonu
aşmayan motorlu taşıttır.
M3 Sınıfı: Yolcu taşımasında kullanılan, sürücü dâhil 9’dan fazla oturma yeri olan ve azami ağırlığı 5 tonu
aşan motorlu taşıttır.
N Kategorisi: En az dört tekerlekli ve yük taşımasında kullanılan motorlu taşıtlardır.
N1 Sınıfı: Yük taşımasında kullanılan ve azami ağırlığı 3,5 tonu aşmayan motorlu taşıttır.
N2 Sınıfı: Yük taşımasında kullanılan ve azami ağırlığı 3,5 tonu aşan, ancak 12 tonu aşmayan motorlu taşıttır.
N3 Sınıfı: Yük taşımasında kullanılan ve azami ağırlığı 12 tonu aşan motorlu taşıttır.
T Kategorisi: Tarım ve orman traktörleridir.
Madde 3.5 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.

Madde 4 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
İş yerleri, test ettiği taşıtların kategorisine göre üç sınıftır.
Sınıf 1: M2, M3, N2, N3 sınıfı taşıtların test edildiği iş yerleri.
Sınıf 2: M1, N1 sınıf ve G kategorisindeki 4×2 ve 4×4 çeker teker sayısına sahip taşıtların test edildiği iş yerleri
(M2 sınıfında olup 9’dan fazla oturma yeri olan ve azami ağırlığı 3,5 tonu aşmayan taşıtlar da bu sınıfa dahildir).
Sınıf 3: L ve T kategorisindeki taşıtların test edildiği iş yerleri.
şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 5.1.1 ila Madde 5.1.5 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
5.1.1 İşyerinin yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdaki hususlar, TS 13346’ya uygun olmalıdır:
 İş yerinin kurulumu, mekân ve mahalleri ile ilgili işlemler,
 İş yerinin tabelası ve varsa şubeleri ile ilgili işlemler,
 İşyerindeki tehlikeli ve zararlı atıklar ile ilgili işlemler,
 İş yerinde otopark bulunması hâlinde olması gereken özellikler,
 İş yerinde tehlikeli ve çok tehlikeli işler yapılıyor ise alınacak tedbirler,
 İşyerinde mekân ve mahallerin elektrik tesisatı, aydınlatılması, ısıtılması, havalandırılması,
tesisatın korunması, su tesisatı ve var ise asansörün taşıması gereken özellikler ile ilgili
işlemler,
 İşyerinde içme ve kullanma suyu ile ilgili özellikler,
 İşyerinde yangına karşı önlemler.

TÜRK STANDARDI TS 13805:2018

5.1.6 İş yerinin hizmet alanlarındaki ışık ve aydınlatma sisteminin özellikleri TS EN 12464 – 1’e uygun
olmalıdır.
5.1.7 İş yerinde, idari büro içerisinde büro malzemeleri, iç ve dış haberleşme araçları (telefon, faks, vb.),
yeteri kadar masa ve sandalye bulunmalı, acil çağrı telefon numaraları çerçevelenerek büronun
görülebilecek bir yerine asılmalıdır.
5.1.8 İş yerinde müşteri kabul alanı ve müşteri bekleme alanı, tercihen girişe yakın yerde, bölme ile
ayrılmış olmalıdır.
5.1.9 İş yerinde, uygun yerlere ihtiyaca yetecek miktarda ve atıkların geri dönüşümünü sağlayacak
şekilde özelliklerine göre uygun ağzı kapaklı çöp kovaları bulunmalıdır.

TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.

5.1.2 İş yerinde, müşteri kabul alanı, müşteri bekleme alanı, idari büro, çalışanların soyunma odası,
dinlenme ve yemek yeri (işyerinde yemek veriliyor ise) WC, lavabo, gibi mekânlar bulunmalıdır.
5.1.3 Sınıf 1 iş yerleri için iş alanı en az 200 m2 olmalıdır.
5.1.4 Sınıf 2 iş yerleri için iş alanı en az 70 m2 olmalıdır.
5.1.5 Sınıf 3 iş yerleri için iş alanı en az 60 m2 olmalıdır.

Madde 5.1.10 ilave edilmiştir.

5.1.10 İş yerinde TS 6075’ e uygun ecza dolabı bulunmalıdır.
Madde 5.2.1- Madde 5.2.2 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
5.2.1 İşyerinin oluşumu, hizmetin şekli ile ilgili aşağıdaki hususlar TS 13346’ya uygun olmalıdır:
 İş yerinin açılması ve işletilmesi ile ilgili işlemler,
 İşyerinde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili işlemler,
 İş yerinde verilen hizmetin özelliğine göre iş akış şemaları ile verilecek hizmetlere yönelik günlük,
haftalık, aylık ve yıllık iş programları oluşturulmasına ilişkin iş ve işlemler,
İş yerinde verilen hizmet kapsamında merkez ofise bağlı birim veya sistemlerin olması hâlinde
merkez ofis ve merkez ofis dışında yer alan birim veya sistemler arasında sürekli karşılıklı bilgi
akışının sağlanması ile ilgili işlemler,
İşyerlerinde yapılan işin ve/veya verilen hizmetin kapsamına yönelik olarak verilen eğitim belgeleri,
mevzuat, dokümanlarının muhafazası ve izlenebilir olması ile ilgili iş ve işlemler,
İşyerlerinde yazılı sözleşme esasına göre hizmet verilmesi halinde, bu sözleşmede yer alması
gereken asgari hususlar
Acil durum planları, yangınla mücadele ve ilk yardım ile ilgili işlemler,
Zararlı haşere ile mücadele ile ilgili yapılacak işlemler, (TS 8358’den belgeli firmalara yaptırılmalı)
İşyerinde çöp ve her türlü katı ve sıvı atık ile ilgili işlemler,
5.2.2 İş yerinde verilen hizmetlerin ve bu hizmetlerin fiyat tarifeleri, müşteriler tarafından rahatlıkla
görülebilecek ve okunabilecek bir yere asılmalıdır.

TS 13805:2018 TÜRK STANDARDI

4 © TSE – Tüm hakları saklıdır.
5.2.3 İş yerine gelen taşıtlarda test sırasında meydana gelebilecek hasarlara karşı taşıt iş yerinin
kapsamlı genel sigortası yaptırılmalıdır.
5.2.4 İş yeri tarafından hizmet verilecek taşıt için; marka, model, plaka, şasi numaraları vb. verilere göre
müşteri bilgileri bilgisayar ortamında bulundurulmalı, test sonuçları kayıt edilerek bu durum
izlenmelidir ve test sonuçları iki yıl süre ile muhafaza edilmelidir.

5.2.6 İş yerinde çevre sağlığı ile ilgili tedbirler alınmalı ve çevre kirliliğine sebep olabilecek faaliyetlere
meydan verilmemelidir.
5.2.7 İş yeri idari hizmet alanında ortam sıcaklığı en az 20 0C olacak şekilde ısıtma sistemi bulunmalı ve
ısıtmada yetkili makamlarca belirlenmiş yakıt kullanılmalıdır.

5.3 Teknik donanım ile ilgili kurallar
5.3.1 İş yerinde teknik donanım ile ilgili aşağıdaki hususlar, TS 13346’ya uygun olmalıdır:
 İş yerinde verilecek hizmet kapsamında yer alması halinde kullanılan araç, gereç, teknik donanım ve
bunların kullanma hakkı ile ilgili işlemler.
 İş yerinde bulunan makina, cihaz, takım ve benzerlerinin kullanımı, bakım ve onarımıyla ilgili
işlemler,
 İş yerinde kullanılan ölçüm cihazlarının kalibrasyon işlemleri,
 İşyerinde kullanılacak iş ekipmanlarında uyulması gereken işlemler.

5.3.3 İş yerinde bulunan ölçüm cihazları imalatçının veya ithalatçının yetkilendirdiği personel veya
akredite bir kuruluş tarafından yıllık olarak kalibre edilmeli ve kalibrasyon işlemleri kayıt altına
alınmalıdır.
5.4 Çalışanlar ile ilgili kurallar
5.4.1 İş yerinde çalışanlar ile ilgili aşağıdaki hususlar TS 13346’ya uygun olmalıdır:
 Çalışanların görev, yetki, sorumluluk, eğitim durumuyla ilgili yapılacak işlemler, giyimlerinde
uymaları gereken hususlar,
 Çalışanların taşıyacağı tanıtıcı kimlik kartlarının biçimi ile bu kartlarda en az yer alması gereken
bilgiler,
 İş yerinde çalışanlara ait bulundurulacak özlük bilgileri ile bunların kayıt altına alınması, saklanması
ve izlenebilir olması,

TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.

5.2.5 İş yerinde, iki nüsha olarak hazırlanacak ve onaylı bir örneği müşteriye verilecek test/ekspertiz
raporunda en az;
 İş yerinin unvanı, adresi, telefonu, faksı ve diğer erişim bilgileri,
 Taşıtın iş yerine geliş tarihi ve saati,
 Taşıtın müşteriye teslim tarihi ve saati,
 Taşıtta yapılan kontrollerin sonuçları, (motorlu kara taşıtının özellikleri, motor, şanzıman, tork konvertörü,
diferansiyel ve elektrik sistemi, arıza ve hasar durumu ile kilometre bilgileri)
 İş yeri yetkilisi ile müşterinin adı, soyadı ve imzası
 olmalıdır.
Madde 5.2.5-aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.

Madde 5.2.8 ilave edilmiştir.
5.2.8 İş yerinde taşıt dinamometre testi sırasında sabitlenmelidir.

Madde 5.3.2-aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
5.3.2 İş yerinde EK-A’da verilen teknik donanımlara ilave olarak test merkezinin sınıfına uygun ve hizmet
amaçları doğrultusunda gerekli olan, yeni çıkan taşıtlara ait güncel yazılım ve aksesuarlar ile bunlara ait
kullanma bilgileri bulundurulmalıdır.

TÜRK STANDARDI TS 13805:2018

© TSE – Tüm hakları saklıdır. 5
 İş yerinde çalışanlara yönelik olarak alınacak meslek hastalıklarına dair sağlık raporları ile ilgili iş ve
işlemler,
 İşyerinde çalışanlara verilecek eğitimler ile ilgili iş ve işlemler.

5.4.4 İş yeri çalışanları, tek tip elbise giymeli, tanıtıcı kimlik kartını kıyafetinin üzerinde ve müşteri
tarafından açıkça görülebilecek şekilde taşımalıdır.
5.4.5 İş yerinin organizasyon şeması ve bu şemada yer alan personelin yetkinliklerini belirtir
yetkinlikler listesi ile görev tanımları bulunmalıdır. İş yerinde çalışanlara ait aşağıdaki bilgi ve belgeler
kişisel personel dosyalarında muhafaza edilmelidir:
 Kişisel bilgiler,
 Personel ile iş yeri arasındaki sözleşme örneği,
 Sağlık taramaları,
 Sigorta kayıtları,
 Personel dosyalarında; çalışanların öğrenim durumu, sertifika, kurs katılım belgeleri, önceki ve son
iş pozisyonları ve almış olduğu hizmet içi ve hizmet dışı eğitimlere ait kayıtlar ve belgeler
bulundurulmalıdır.
 Bulunmasında yarar görülen diğer bilgiler ile benzeri dokümanlar.
5.4.6 İş yeri çalışanlarına yönelik sağlık ve güvenlikle ilgili koruyucu ve önleyici hizmetlerin yerine
getirilmesine yönelik hususlar iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına uygun olmalıdır. Buna göre;
 İşe girişlerinde,
 İş değişikliğinde,
 İş kazası, meslek hastalığı veya sağlık nedeniyle tekrarlanan işten uzaklaşmalarından sonra işe
dönüşlerinde talep etmeleri hâlinde,
 İşin devamı süresince,
çalışanın ve işin niteliği ile işyerinin tehlike sınıfına göre belirlenen düzenli aralıklarla sağlık
muayenelerinin yapılması sağlanmalıdır.
5.4.7 Test ve ölçüme yönelik kullanılan sistem ve cihazları kullanan personel eğitilmeli, bu eğitimler
belgelendirilmeli ve bu eğitimler düzenli aralıklarla güncellenmelidir.
5.5 Güvenlik ile ilgili kurallar
5.5.1 İş yerinde yangına maruz kalma riski yüksek olan bölgelerde, herhangi bir yangın riskine karşı
alınan tedbirler TS 4156’ya uygun olmalı ve iş yerinin belirleyeceği koruyucu bakım programı
çerçevesinde düzenli olarak kontrolleri yapılarak kayıt altına alınmalıdır.
5.5.2 İş yerinde acil durumlarda kullanılmak üzere kurulu sesli ikaz (alarm) sistemi bulunmalıdır.
5.5.3 İşyerinde acil durumlarda (yangın, patlama, sızıntı veya saçılma) yapılması gerekenler
yürürlükteki mevzuata uygun olarak hazırlanan Acil Durum Planları çerçevesinde yönetilmelidir. Bu
planların kolay erişilebilir olmasının yanı sıra, planlarda yer alan acil durum iletişim telefon numaraları
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
Madde 5.4.2 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
5.4.2 İş yerinin teknik sorumlusu en az meslek liselerinin ilgili bölümlerinden mezun olmalı veya çıraklık
eğitim merkezlerinin ilgili bölümlerinden alınmış ustalık belgesine veya mesleki yeterlilik sertifikasına sahip
olmalıdır. Ayrıca iş yerinde ilgili uzmanlık alanlarında ustalık belgesine veya mesleki yeterlilik sertifikasına
sahip veya kalfalık belgesi bulunan bir eleman bulunmalıdır. Teknik sorumlu ile elemanın uzmanlık alanları
aynı olmamalı ve mutlaka bunlardan birisi boya veya kaporta konusunda belgeli olmalıdır.
Madde 5.4.3 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
5.4.3 İş yerindeki teknik elemanlar kullanılan cihazlara ait eğitimleri imalatçı/ithalatçıdan almış olmalı ve bu
eğitime ait sertifikalar müşteri bekleme alanına asılmalıdır.

TS 13805:2018 TÜRK STANDARDI

6 © TSE – Tüm hakları saklıdır.
çalışanların görebileceği yerlere asılmalı ve çalışanlar, acil durumlarda yapılacaklar hakkında
eğitilmelidir.
5.5.4 İş yerinde çalışma alanlarında oluşan gürültü düzeyi, ilgili ulusal mevzuatça belirlenen sınır
değerlerine uygun olmalıdır.
5.5.5 İş yerinde güvenli çalışmayı teminen gerekli ikaz uyarı levhaları tam ve eksiksiz olmalıdır.

TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
Madde 6 aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.
6 Çeşitli hükümler
İşyeri sahibi veya işletmecileri, bu standarda uygun olduğunu belirttikleri iş yerleri için TSE Hizmet Yeterlilik
Belgesi almak istedikleri zaman, inceleme esnasında istenildiğinde bu standarda uygunluk beyannamesi
vermek veya uygunluğunu göstermek mecburiyetindedir. Bu beyannamede söz konusu hizmetlerin Madde
5’teki genel kurallara uygun olduğunu belirtmeleri gerekir.
TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi kapsamına işyeri sınıfı, hizmet verebileceği taşıt çeker durumu ve sabit iş yeri
yanısıra “Seyyar Taşıt Test İstasyonuna” da sahipse bu hizmeti seyyar (mobil) olarak da verdiği ifadesi yer
almalıdır.
Kalibrasyon, TSE Laboratuvarları veya TSE’nin yetkilendirdiği laboratuvarlar tarafından yapılmalı ya da
yaptırılmalıdır.

TÜRK STANDARDI TS 13805:2018

© TSE – Tüm hakları saklıdır. 7
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE’YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
MATES SERViS EKiPMANLARI A.S.’A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 13.02.2018
TSE’DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iKTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
Ek A aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.

tse 13805 test merkezleri kuralları

** Lineerliğin doğrulanması için iş yeri ve kalibrasyonu yapan kurum/kuruluş tarafından dinamometrede ayrı
ayrı en az 5 ölçüm yapılır. Elde edilen her bir gruptaki en büyük ve en küçük değer ile gruplar arası değerler
arasındaki fark en çok %5 olmalıdır.
14) Madde 3.6 ilave edilmiştir.
3.6 Seyyar (mobil) taşıt test istasyonu
Karayolu motorlu taşıtlarının test hizmetlerini yapabilmek